[برای نمایش لینک باید عضو شوید. ] را در اصطلاح، انتقال مطالب شامل نوشته*ها، تصاویر، اعداد و علائم بر رو یک حامل فرم و انتقال آن بر روی یک سطح چاپ شونده و تکثر آن به شمارگان زیاد می*گویند.

چاپخانه نیز در لغت به*معنای محل چاپ کردن و در متون مختلف کلمات مطبعه، دارالطباعه، و باسمه*خانه به*عنوان مترادف آن به*کار رفته*است. چاپخانه مؤسسه یا کارگاهی است که از عهدهٔ انجام کارهای چاپی بر روی کاغذ و سایر اشیاء از طریق انواع چاپ برآید و به تعبیری دیگر، محلی است که چاپ کتاب، نشریات، و مانند آن در آنجا انجام می*گیرد. امروزه، چاپ به عنوان یک فرایند انبوه صنعتی در نظر گرفته می*شود که بخش اساسی صنعت نشر و بخش مهمی از فعالیت*های اداری و حکومتی را شامل می*شود.
واژهٔ چاپ و صورت قدیمی*تر آن «چهاپ» را برگرفته از واژهٔ مغولی چاو دانسته*اند که به معنای «فشردن سطحی بر سطح دیگر» است. همچنین «چاپ» در تُرکی به معنی کوبیدن یا حرکت مداوم همراه با کوبش است. چاپ در لغت به*معنای نقش، اثر، مُهر و نشان آمده*است و در متون مختلف کلمات طبع، باسمه، و تافت به*عنوان مترادف آن به*کار رفته*است.

اختراع چاپ در چین
آسوریان چند هزار سال پیش از میلاد بر خشت*هایی از گل رس مُهر می*زدند. انگشترهای خاتم نیز که در زمان باستان استفاده می*شد بر همین اساس کار می*کرد، چاپ باسمه نیز قرن*ها قبل از گوتنبرگ در چین شناخته شده بود، در دوران حکومت سلسلهٔ تانگ در چین (۹۰۶–۶۱۸)، قدیمی*ترین نمودهای صنعت چاپ دیده شده*است. در این دوره، نقش*ها بر روی صفحه*ای چوبی حکاکی، و بعد بر روی پارچه چاپ می*شد. اولین اشاره به چاپ، در سال ۵۹۳ و یک فرمان حکومتی چینی است که در آن، امپراتور ون*تی، دستور می*دهد تصاویر و متون بودایی را چاپ کنند. این متون را اول بر قطعه*ای کاغذ نازک می*نوشتند و بعد آن را بر صفحه*ای چوبی می*چسباندند و متن را بر روی چوب حکاکی می*کردند تا یک «زینک» چوبی بسازند و از آن برای چاپ متن استفاده کنند. این شیوه زمان زیادی می*برد، چرا که هر صفحه از کتاب باید بر یک صفحهٔ چوبی جداگانه حکاکی می*شد.

قدیمی*ترین کتاب چاپی که تاکنون پیدا شده*است، یک متن مذهبی بودایی است که در سال ۸۶۸ چاپ شده، این متن در غار دون*هوانگ در جادهٔ ابریشم کشف شده*است. در قرن نهم، کتاب*های چاپی با تیراژ بالا در شو (ایالت چچوان امروز) عرضه شد و دلالان خصوصی امکان خرید آن*ها را داشتند. کمی بعد، فن چاپ به ایالت*های دیگر نیز گسترش یافت و در اواخر قرن نهم، در تمام چین رواج یافت. کتاب*هایی نظیر کتاب*های کنفوسیوسی، متون بودایی، فرهنگ*های لغت، کتاب*های ریاضیات و ... در این دوران چاپ شده*است. این فن به سرعت پیشرفت کرد و در سال ۱۰۰۰ میلادی، کتاب*های صحافی شده به سبک امروز، جانشین تومارها شد.

در سال ۱۰۴۱ میلادی، کیمیاگری چینی به نام بی*شنگ، حروف مستقل چاپی را اختراع کرد این حروف بر روی سفال مرطوب حکاکی می*شد و بعد از پختن در کوره، دوام زیادی می*یافت و سرعت حروفچینی و تکثیر متون را بسیار بالا می*برد حروف دستی و حروف قلعی که پس از آن ایجاد شد، هیچ*یک رواج نیافت، بر عکس حروف چوبی متداول شد. در اوایل قرن ۱۱، اختراع حروف چاپی مستقل باعث رواج کتاب*های ارزان*تر چاپی در دوران سلسلهٔ سونگ (۱۲۷۹–۹۶۰) در چین شد.

چاپ در کره
اعتبار اختراع حروف چاپی فلزی و صنعتی شدن چاپ، از آنِ حکومت کره است که اولین بار در سال ۱۲۴۱ میلادی به آن اشاره می*شود. در سال ۱۳۹۲، ۶۴ سال قبل از دستگاه چاپ گوتنبرگ، دولت کره، وزارت چاپ را تأسیس کرد که وظیفه داشت حروف چاپی فلزی را با فن ریخته*گری تولید کند. کارخانهٔ ریخته*گری دولت کره، در سال ۱۴۰۳، یک قلم مفرغی شامل صدها هزار کاراکتر داشت و تا پایان قرن پانزدهم، ده*ها قلم کره*ای دیگر نیز اختراع شد. احتمال دارد که مارکوپولو که در قرن سیزدهم به چین رفت، کتاب*های چاپی را دیده باشد و او یا مسافران دیگر جادهٔ ابریشم، این دانش را به اروپا آورده باشند که بعدها الهام*بخش یوهان گوتنبرگ برای اختراع ماشین چاپ شد، چون غربیان نیز قبل از گوتنبرگ با چاپ آشنایی داشتند.
ابداع گوتنبرگ
در ۱۴۵۲، یوهانس گوتنبرگ آلمانی به ایدهٔ چاپ متحرک تحقق بخشید. وی در کارگاهش فناوری ساخت ورق، جوهر با پایهٔ روغنی و پرس را برای چاپ یک کتاب گرد هم آورد و دستگاه چاپ را اختراع کرد. در واقع او فناوری*هایی را که سال*ها قبل برایشان فکر و تلاش شده بود، به ثمر رساند.

گوتنبرگ، چاپگر آلمانی، نخستین کسی بود که برای هر حرف، قطعهٔ فلزی جداگانه*ای درنظر گرفت. وی قطعه*ها را برای ترکیب کلمات مناسب کنار هم قرار داد، بر آن*ها مرکب مالید، و بر ورق*های کاغذ فشرد و به این ترتیب چاپ نوین را ایجاد کرد. وی حروف را ابتدا از جنس چوب، سپس از سرب، و بعدها از آلیاژ سرب، قلع، و آنتیموان ساخت وی نسبت فلزات آلیاژ را به گونه*ای انتخاب کرد که حروف بیش از حد سخت و نرم نباشند.

گوتنبرگ روزانه بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ برگ چاپ می*کرد. نخستین کتابی که او به این شکل پدید آورد کتاب مقدس ۴۲سطری بود. کتاب*هایی که در آن زمان به*چاپ می*رسید به اینکونابولا معروف است. ابداع گوتنبرگ ظرف مدتی حدود ۴۰ سال در عمدهٔ کشورهای اروپایی و در شهرهایی مانند ونیز، فلورانس، پاریس و لیونرواج یافت و چاپخانه*هایی با این روش به*وجود آمد. در فاصلهٔ سال*های ۱۴۶۰–۱۴۷۰ چاپخانه*هایی در آلمان و سایر کشورهای اروپایی پدید آمد. در نیم*قرن نخست پس از کار گوتنبرگ، حدود چهل*هزار کتاب به چاپ رسید و شمارگان مجموع آن*ها از ۱۲ میلیون نسخه فراتر رفت. در پایان قرن پانزدهم در اروپا، بیش از ۲۰۰ چاپخانه در ۶۹ شهر فعالیت مستمر داشت. از جمله چاپخانه*های مهم آن دوره می*توان به چاپخانه آنتون کابرگر در شهر نورنبرگ اشاره کرد که تعداد ماشین*های چاپ آن ۲۴ دستگاه بود و صدها نفر در آن چاپخانه کار می*کردند. از دیگر خدمات گوتنبرگ می*توان به موارد زیر اشاره کرد:

ابداع روش چاپ پیچشی به کمک روغن زیتون که تا سال*ها در آسیا و اروپا به کار می*رفت
توسعه روش بلوکی چاپ که پس از بازگشت مارکو پولو از آسیا ابداع شده بود
توسعه روش ساخت کاغذ به تعداد زیاد که از چین وارد اروپا شده بود
توسعه روش*های ساخت مرکب
توسعه روش منگنه و قالب بندی کتاب که اجازه چاپ کتاب*های قطور را می*داد
دستگاه چاپ گوتنبرگ، هزینه*های بسیار زیادی داشت و در نتیجه بیشتر مورد توجه ثروتمندان آن دوران بود.
۳۰۰ سال پس از اختراع دستگاه چاپ گوتنبرگ، یک نمایشنامه*نویس آلمانی به نام آلوئیس زنه فلدر، چاپ*سنگی یا لیتوگرافی را در سال ۱۷۹۶ میلادی اختراع کرد. هر سنگی که متن یا تصویر با این روش روی آن نقش می*بست، برای چاپ حدود ۷۵۰ نسخه عملکرد مطلوب داشت و پس از آن نقش روی سنگ قابل چاپ نبود.
منبع : [برای نمایش لینک باید عضو شوید. ]